การลงสู่ความลึกและการขึ้นสู่ความตื้นมักเป็นทักษะที่ถูกมองข้าม ทั้งที่เป็นทักษะการดำน้ำที่สำคัญมาก เนื่องจากนักดำน้ำมักไปให้ความสำคัญกับการรักษาท่าทรงตัวและการลอยตัวที่สมบูรณ์แบบในระหว่างการดำน้ำมากกว่า อย่างไรก็ตาม ความสามารถในการลงสู่ความลึกและการขึ้นสู่ความตื้นอย่างช้า ๆ อย่างปลอดภัย พร้อมทั้งรักษาท่าทางที่ดีไปพร้อมกันนั้นเป็นสิ่งที่นักดำน้ำมือใหม่อาจจะยังรู้สึกว่าเป็นเรื่องยาก และเป็นเรื่องที่ควรต้องฝึกฝนเหมือนกับทักษะอื่น ๆ
จดบันทึกข้อมูล
ใช้สมุดบันทึกการดำน้ำของคุณเพื่อติดตามว่าคุณใช้น้ำหนักเท่าไรในการดำน้ำแต่ละได๊พ์ และไม่ว่าจะเป็นการดำน้ำในน้ำทะเลหรือน้ำจืด นอกจากนี้ การจดบันทึกรายละเอียดที่แม่นยำของอุปกรณ์ที่คุณใช้ก็ช่วยได้มากเช่นกัน เช่น ถังอากาศเหล็กหรือถังอากาศอะลูมิเนียม ขนาด 10 ลิตร, 12 ลิตร หรือ 15 ลิตร ชุดเว็ทสูทขาสั้นหรือขายาว ความหนา 3 มิลลิเมตร, 5 มิลลิเมตร หรือ 7 มิลลิเมตร สิ่งเหล่านี้ล้วนมีส่วนช่วยในการคาดคะเนจำนวนน้ำหนักที่คุณต้องใช้ในทริปถัดไปได้อย่างแม่นยำ ตรวจสอบให้แน่ใจว่าคุณได้เขียนรายละเอียดไว้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ เพราะสิ่งนี้จะช่วยให้ตัวคุณเองและครูผู้สอนหรือมืออาชีพด้านดำน้ำในการดำน้ำได๊พ์ถัดไปสามารถช่วยเพิ่มหรือลดน้ำหนักที่คุณใช้ได้อย่างเหมาะสมโดยอ้างอิงจากประวัติการดำน้ำได๊พ์ก่อน ๆ ของคุณ
ใช้น้ำหนักให้น้อยที่สุด
นักดำน้ำหลายคนไม่รู้ว่าการดำลงไปใต้น้ำนั้นต้องใช้ความพยายาม หากคุณจมลงไปใต้น้ำอย่างรวดเร็วเหมือนลูกโป่งที่ทำจากตะกั่ว แสดงว่าคุณอาจใช้น้ำหนักมากเกินไป การใช้น้ำหนักให้น้อยที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ถือเป็นเรื่องที่ดีเสมอ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับการดำน้ำจากชายฝั่งหรือในสภาพแวดล้อมการดำน้ำที่ท้าทาย (ใครล่ะจะอยากแบกน้ำหนักอีก 10 กิโลกรัมที่เพิ่มขึ้นมาขึ้นชายหาด ในเมื่อคุณสามารถใช้แค่ 8 หรือ 6 กิโลกรัมได้) การลงสู่ความลึกอย่างช้า ๆ แล้วรักษาการลอยตัวเอาไว้ตลอดการดำน้ำ รวมถึงช่วงทำเซฟตี้สต็อป (Safety Stop) และขั้นตอนอื่น ๆ ล้วนเป็นทักษะสำคัญที่ต้องฝึกฝนให้เชี่ยวชาญ แต่เมื่อคุณทำได้แล้ว คุณจะพบว่าตัวเองสามารถลดการใช้น้ำหนักลงได้อย่างน่าประหลาดใจ
ตรวจเช็คน้ำหนักอย่างถูกต้อง
หากมีสิ่งใดเปลี่ยนแปลงไปนับตั้งแต่การดำน้ำได๊พ์ล่าสุดของคุณ เช่น สภาพแวดล้อมของการดำน้ำ ชุดเว็ทสูท หรือแม้แต่น้ำหนักตัว —ให้ทำเช็คน้ำหนักอย่างถูกต้องก่อนเริ่มดำน้ำ เมื่อจัดน้ำหนักได้ถูกต้องแล้ว คุณควรลอยตัวอยู่ที่ระดับตาในขณะที่กลั้นหายใจเข้าออกตามปกติไว้เต็มปอดและปล่อยลมออกจากเสื้อ BCD ให้หมด ตรวจสอบให้แน่ใจว่าไม่ได้เตะขาหรือใช้มือโบกในขณะที่ทำตรวจเช็ค เพราะสิ่งนี้จะยิ่งทำให้คุณลอยอยู่ใกล้ผิวน้ำ ปล่อยตัวคุณให้ลอยตัวนิ่ง ๆ ในแนวตั้งกลางน้ำโดยขยับร่างกายให้น้อยที่สุด จากนั้นให้หายใจออกจนสุด หากคุณจมฮวบลงไปเหมือนถุงอิฐตกน้ำ คุณจำเป็นต้องเอาน้ำหนักออกบ้าง ตามอุดมคติแล้ว คุณควรจะค่อย ๆ จมลงอย่างช้า ๆ ซึ่งจะช่วยให้คุณมีเวลาเหลือเฟือที่จะปรับสมดุลในหูได้ตั้งแต่เนิ่น ๆ และทำได้บ่อยครั้งขณะที่ลงสู่ความลึก
ควบคุมการลงสู่ความลึกของคุณ
การลงสู่ความลึกของคุณควรมีลักษณะคล้ายกับการตรวจเช็คน้ำหนัก โดยให้ปล่อยลมออกจากเสื้อ BCD ให้หมด จากนั้นลอยตัวนิ่ง ๆ ในแนวตั้ง—ห้ามเตะขาเด็ดขาด! หายใจออกเพื่อเอาลมออกจากปอดให้หมด หายใจเข้าให้น้อยที่สุดเท่าที่จะทำได้ และเน้นไปที่การหายใจออก โดยให้ลมหายใจออกยาวและแรงกว่าลมหายใจเข้ามาก เมื่อคุณรู้สึกว่าตัวเองเริ่มจมลงอย่างอิสระ ให้ใช้กล้ามเนื้อหน้าท้องดึงส่วนบนของร่างกายให้นอนคว่ำหน้าในแนวราบ เพื่อไม่ให้น้ำหนักของถังอากาศดึงคุณหงายหลัง ขมิบก้นและดันหน้าท้องออกเพื่อยกสะโพกและขาขึ้นมาด้านหลัง และเติมลมกลับเข้าไปในเสื้อ BCD เล็กน้อยเพื่อป้องกันไม่ให้ตัวคุณกระแทกเข้ากับพื้นใต้น้ำ
ต้องใช้เวลาในการฝึกฝนอยู่ในน้ำเพื่อที่จะรู้สึกคุ้นเคยอย่างแท้จริงและเข้าใจว่าวิธีไหนที่เหมาะกับคุณ ดังนั้นมันจึงคุ้มค่าที่จะลองทดลอง ไม่ใช่แค่กับเรื่องของจำนวนน้ำหนักที่คุณพกไปเท่านั้น แต่รวมถึงวิธีการพกน้ำหนักเหล่านั้นด้วย ให้เวลากับตัวเองในการฝึกทักษะการลงสู่ความลึกและการขึ้นสู่ความตื้นให้เก่ง แล้วคุณจะพบว่าช่วงเวลาที่เหลือของการดำน้ำของคุณนั้นจะง่ายขึ้นตามไปด้วย! ลองเรียนหลักสูตร PADI Peak Performance Buoyancy เพื่อพัฒนาทักษะการควบคุมการลอยตัวของคุณให้ดียิ่งขึ้น
หากคุณได้รับการรับรองเป็นนักดำน้ำ Open Water Diver แล้วแต่หลงลืมทักษะบางอย่างที่เกี่ยวกับการขึ้นสู่ความตื้นและการลงสู่ความลึกไปบ้าง ก็อาจถึงเวลาแล้วที่คุณจะฟื้นฟูทักษะการดำน้ำของคุณกับโปรแกรม ReActivate
เกี่ยวกับผู้เขียน
ลิซ วิลคี (Liz Wilkie) มีบ้านเกิดเดิมอยู่ที่สหราชอาณาจักร เธอเดินทางไปทำงาน เขียนบทความและดำน้ำไปทั่วภูมิภาคเอเชีย ออสเตรเลียและยุโรปมาตั้งแต่ปี 2010 ปัจจุบันเธอเป็นครูสอนดำน้ำ PADI MSDT ประจำอยู่ที่ประเทศไซปรัส เธอผ่านการฝึกฝนและทำงานในประเทศไทย ฟิลิปปินส์และอินโดนีเซีย รวมถึงทำหน้าที่สอนภาษาอังกฤษในช่วงหน้ามรสุม คุณสามารถค้นหาข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับลิซได้ที่นี่และที่นี่