Wij zijn ervan overtuigd dat elke duik iets belangrijks kan opleveren — of het nu gaat om een gegevenspunt voor de Global Shark & Ray Census (wereldwijde telling van haaien en roggen) of om een foto die iemands kijk op een roofdier uit de top van de voedselketen verandert. De winnende foto van Josh Schellenberg in de categorie Haaien & Roggen van de fotowedstrijd van het tijdschrift Scuba Diving® van dit jaar, georganiseerd ter ere van de lancering van de wereldwijde telling, doet beide. Het is een portret van een jonge makreelhaai, verlicht door de zon in het gouden uur voor de kust van Baja California Sur. Het is het soort foto dat de noodzaak van haaienbescherming beter illustreert dan welke statistiek dan ook.
De foto
Schellenberg en een klein groepje vrienden waren buiten gebleven om het licht te volgen. “We zijn bewust laat buiten gebleven in de hoop het gouden middaglicht vast te leggen dat het wateroppervlak doorboorde,” zegt hij. Toen het gouden uur aanbrak, werden ze omringd door een stuk of vijf blauwe haaien — en toen dook er een jonge makreelhaai van één meter (twee tot drie voet) op. “Ondanks de grootte was de haai snel, onverschrokken en voortdurend in beweging”, herinnert Schellenberg zich. “De haai kwam recht op me af en draaide toen scherp om, op maar een paar centimeter afstand van mijn camera, waardoor het dier zich perfect tegen de gouden zonnestralen aftekende.”
Schellenberg fotografeerde met een fisheye-lens, waardoor hij dichtbij genoeg kon komen om de haai volledig in beeld te brengen en tegelijkertijd de dramatische belichting daarachter te behouden. Zijn specifieke instellingen waren: Nikon D500, Tokina 10-17 mm, Nauticam-behuizing, twee Inon Z330-flitsers, 1/160e bij f9, ISO 500.
Van Minneapolis naar Baja
Schellenbergs weg naar de onderwaterfotografie begon helemaal niet in de buurt van de zee. Hij komt oorspronkelijk uit Minneapolis (VS) en woont nu in Tampa (Florida). Hij groeide ver van de kust op, waar haaien maar één ding betekenden: Jaws. “Het enige wat ik van haaien wist, was die film,” zegt hij. Pas toen hij in 2015 begon met duiken en voor het eerst haaien in het water tegenkwam, veranderde er iets. “Ik wist dat ik haaien op beeld wilde vastleggen… Ik wilde mensen laten zien dat haaien en andere toproofdieren niet de monsters zijn zoals ze in films en in de media werden afgeschilderd.”
Die missie heeft zijn manier van fotograferen in alle opzichten gevormd. Tien jaar achter een onderwatercamera hebben geleid tot een stijl die hij omschrijft als “meeslepende, intieme en gedragsgerichte fotografie van toproofdieren en grote zeedieren“. Hoewel hij niet aarzelt om de gemeenschap om hem heen te prijzen, zegt hij: “Ik moet alle lof toekennen aan al mijn vrienden onderwaterfotografen die me hebben gestimuleerd en geholpen om te komen waar ik nu ben.“
Overdag is Schellenberg tatoeëerder. Onderwaterfotografie is puur een hobby, wat deze eerste plaats des te leuker maakt, vooral omdat hij zelf toegeeft dat meedoen aan wedstrijden niet altijd zijn sterkste kant is. Zijn advies aan beginners: “Stel het niet uit en mis de deadline niet, zoals dat bij mij meestal het geval is.”
Wat zorgt ervoor dat hij steeds weer terugkomt?
Een mix van verwondering en terughoudendheid is precies wat zijn fotografie zo sterk maakt. Of hij zich nu op een paar centimeter afstand van een makreelhaai bevindt of een walvis voorbij ziet glijden, Schellenbergs beelden nodigen de kijker uit om toproofdieren te zien zoals duikers dat doen: niet als bedreiging, maar als dieren die het waard zijn om beschermd te worden. Dat is precies de verschuiving die de Global Shark & Ray Census tot doel heeft te versnellen: ontmoetingen zoals die van Schellenberg omzetten in bewijs, en bewijs omzetten in bescherming.
Zijn droomduik? Nijlkrokodillen en nijlpaarden in Afrika. We zullen er niet om wedden dat hij ook die foto nog eens maakt.
Bekijk meer werk van Josh op Instagram via @Jschellenbergphoto.
Je kunt ook naar het tijdschrift Scuba Diving gaan om het volledige overzicht met prijswinnaars in alle categorieën van de fotowedstrijd te bekijken.
Tweede plaats in de categorie Haaien & Roggen
